Tojik Islom

       Абдураҳмон ибни Авф ибни Абдулҳорис, амини Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло, амин дар осмон, яке аз панч нафароне, ки бо даъвати Абубакри Сиддиқ ба ислом дохил гашт, яке аз ҳашт нафари аввалинҳои ба ислом воридшуда, яке аз даҳ башоратёфтагон ба чаннат, яке аз 6-нафаре, ки Пайёмбари Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло соллаллоҳу алайҳи ва саллам аз дунё дар гузашт ва аз онҳо рози буд ва 6-нафаре, ки халифаи мусулмонон Умар писари Хаттоб онҳоро аҳли шўро интихоб карда буд.

       Саҳобии чалил аз чумлаи касо не буданд, ки дар ҳаёти Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дар Мадина фатво медоданд….

       Номаш дар чоҳилият Абдуламр буд, ки баъд аз ба ис лом ворид гаштанаш, Расулуллоҳ ба вай номи Абдураҳмонро гузошт.

       Вай дар Макка ба азобу шиканчаҳои сахте рў ба рў гашта бо ҳамроҳии дигар са ҳобагон қасди Ҳабаша кард ва ҳамчунин аз аввалинҳо шуда ба Мадинаи Мунаввара ҳичрат намуд.

       Замоне, ки ба Мадина расид, бо худ ягон дороие надошт. Дар Мадина Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам ўро бо Саъд ибни Рабиъ бародар хонд. Бародарие, ки баро и тамоми олам дарси ибрат гашт. Саъд дар он замон яке аз сарватмандони Мадина ба шумор мерафт.Ў барои Абдураҳмон нисфи моли хешро пешниҳод кард. Аз Абдураҳмон талаб кард, то аз байни ду ҳамсараш якеро интихоб кунад, аммо.. Абдураҳмон ба Саъд дуои нек гуфта аз ў роҳи бозорро талаб кард. Бо қитъаи панире вориди бозор гашт ва баъд аз чанд сол .. .

       Ҳазрати Оиша модари мўъминҳо рузе овози баландеро шунида пурсид,ки ин чист? Гуфтанд:

       Абдураҳмон бо 700 шутури пур аз гандум, орд ва таом ба Мадина ворид гашт.

       Пас модари мўъминҳо гуфт, шунидам, ки Расулуллоҳ мегўяд:

       “Абдураҳмонро дидам, ки ба чаннат хазида медарояд.”

       Ин сухан ба гўши Абдураҳмон расид. Ў қасам ёд кард, ки ин корвонро бо ҳама дороияш дар роҳи Худо бахшидам.

       Ҳамчунин аз имом Байҳақи омадааст, ки Пайғабар соллаллоҳу алайҳи ва саллам ба Абдураҳмон гуфт:

       “Эй писари Авф ту охирин сарватдороне ҳасти, ки вориди биҳишт мешави.. “.

       Ин ҳама бо баракати дуои Расули Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло барои ў буд. Чунончи аз Анас ривоят гаштааст, ки Пайёмбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дуо кард, то Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло дар моли Абдураҳмон баракат ато фармояд. Баъди он дар ҳамаи кораш бобарор буд. Вай дар роҳи Ислом хизматҳои бузурге ро анчом додааст. Дар ғазваи Табук он ҳолате, ки Мадина бо хушксоли рў ба рў буд, моли зиёдеро барои тайёр кардани лашкари исломи нафақа кард. Ў дар тамоми ғазваҳо саҳми хешро мегузошт.

       Баъд аз сари Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам тамоми нафақаи модарони муъминин бар дўшаш буд.

       Замоне, ки ба гўши ў шаҳодати Мусъаб ибни Умайр розийаллоҳу анҳу расид, чашмонаш пур аз ашк гардид.

       Ў бо худ мегуфт:

       “Мусъаб, ки аз ман беҳтар буд, кушта шуд ва кафанаш чунон буд, агар сараш пўшида ме-шуд пояш луч мемонд ва агар пояш пўшида мешуд, сараш луч мемонд”.

       Саҳобии чалил дар тамоми ғазваҳо ширкат варзида дар ғазваи “Уҳуд” бештар аз 20 чароҳати вазнин ги-рифта то охир устувор монд. Дар яке аз сафарҳо ҳангоми намози бомдод саҳобагон намозро барпо дошта Абдураҳмонро имом гузоштанд. Пайёмбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам аз як ракаати намоз дер карда онро қазо дошт. Пас аз намоз рў ба саҳобагон овард ва онҳоро таҳсин хонд. Ҳазрати Абдураҳмон аз ин шарафи бузург шод гашт.

       Пеш аз вафоташ Абдураҳмон ибни Авф васият кард, то ба аҳли “Бадр” 400 динори диҳанд. Ва барои модарони мўъминин моли зиёде дод. Дар ин васф модари мўъминҳо Оиша гуфт:

       “Ин молро Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло аз Салсабил овард”.

       Саҳобии чалил каниз- ҳои зиёдеро озод карда барояшон моли зиёде ато кард. Аз пора карда ни тиллои Абдураҳмон дами табар ҳо гашта дасти мардҳо обила кард.

       Раҳимаҳуллоҳ, дар синни 75 солаги аз дунё гузашта ҳазрати Усмон бар ў намоз хонда дар “Бақеъ” дафн карда шуд.

       Саҳобии бузург Саъд ибни Абиваққос яке аз даҳ нафари мубашширин ба чаннат буда ба даъвати ҳазрати Абубакри сиддиқ исломро пазируфтааст.

       Ў саввумин мусулмон аз мардҳо баъди пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам ва ҳазрати Абубакр ба шумор меравад.

       Чун Саъд мусулмон шуд, модари мушрикаш ба ў гуфт:

       - Саъд ман таъом намехўрам ҳатто ки аз ислом рўй гардони.

       Ҳамин хел модараш се рўз таъом нахўрда аз ҳуш рафт. Саъд бошад дар исломи хеш мустаҳкам буд. Ҳазрати Саъд инсони часур ва солеҳ буд. Мо ин сифатҳоро дар ҳаёти ў мушоҳида карда метавонем.

       Ҳазрати Оиша мегўяд: Шабе пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам гуфт:

       - Кош аз дўстонам касе омада манро ҳимоя мекард. Дар ин асно овозе шунида шуд, ки овози Саъд буд. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам пурсид: Барои чи омади? Саъд гуфт: Эй пайғамбари Аллоҳ субҳанаҳу ва таъоло дар дилам бар шумо хавф бурдам ва омадам то шуморо ҳимоя намоям.

       Ин саҳобии бузург дар тамоми ғазваҳо ҳамроҳи пайғамбар буд.

       Ҳамчунин якумин саҳобиест, ки дар ислом тир андохтааст.

       Дуои ҳазрати Саъд бо дуои Расули акрам мавқеъи ичобат қарор гирифта буд. Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дар ҳаққи ин саҳобии чалил гуфт:

       -Илоҳо Саъдро мустачоби дуо гардони

       Дар хилофати ҳазрати Умар розийаллоҳу анҳу Саъд волии Куфа буд. Марде аз аҳли он шаҳр шикоят ба назди ҳазрати Умар гуфт:

       - Саъд бар мо дигар хел намоз мехонад.

       Ҳазрати Умар аз ин Саъдро пурсиданд, ки ў гуфт:

       -Ман ба онҳо намози пайғамбарро мехонам.

       Ва ҳазрати Умар ба Куфа мардеро фиристод то аз он хабар мутаакид гардад. Маълум гардид,ки аҳли Куфа ҳама аз ў рози будаанд ба ғайр аз Усома ибни Қатода,ки гуфт:

       -Саъд аз ҳоли мо бехабар аст ва ба ҳама як назар надорад ва адл намекунад.

       Саъд ин хабарро шунида чунин дуо карданд:

       -Парвардигоро агар ин одам дурўғгўй бошад пас уғрашро дароз гардон, фақрашро бардавом гардон, гирифтори фитна гардон.

       Баъди ин ҳодиса Усома пир шуд ва камбағал буд, вақте аз кўчае мегузашт, зану кўдакон ва ғуломон ўро масхара мекарданду ў бо худ мегуфт:

       -Маро дуои Саъд гирифтааст.

       Ҳазрати Саъд соли 55ҳ.вафот намуда дар Бақеъ мадфун шудааст.

Чи гуна исломро баргузидам?

Ҳаде Ҳейди.

(Ландан).

Ислом дини фитрии башар,

Ғарб ҳанўз исломро нашинохтааст

Ло илоҳа иллаллоҳу Муҳаммадур расулуллоҳи.

      Акнун беш аз як сол аст, ки ба ислом ошно шуда, онро баргузидаам. Каме баъд аз ин ки ба синни қонуни расидам, дар худ эҳсосе алоқа кардам, ки дар садади (азм) ёфтани мактабе ё муқарароте қобили қабул бароям.

Ин таҳқиқот барои ёфтани системаи чадид, маро ба ислом роҳнамои кард. Ва барои ман ачиб набуд, ки танҳо ба василаи ислом тавонистам алоқа ба ҳақиқатро дар худ қонеъ кунам.

Дар ин сухан, ки ҳар кўдаке бар фитраи ислом ба дунё меояд, ҳақиқате нуҳуфта ҳаст, ба ибораи дигар, ҳар инсоне, ки по бар арсаи ин чаҳон мегузорад, тамоюле нисбат ба ҳақиқати бепоёни ин чаҳон дорад ва ин таҳти шароити баъди ва ба мурури замон аст, ки аз он ҳақиқат дур меафтад. Ба истифода аз ин матлаб ва тачрибаи шахси бо камоли итминон метавонам бигўям, ки афроде ба дастурот ва таъолими ислом ошно ҳастанд, табиатан нисбат ба ин вафо доранд ва ҳадди ақал ба ҳақиқат ва мантиқи он қалбан имон доранд.

Бидуни шубҳа қарнҳост, ки оини масоҳият рўи тамаддуни Урупо асар гузоридааст, аммо дар ҳамон ҳоли имрўза асри он чиз дар мавориди маҳдуде ба чашм намехўрад. Масеҳият дар назари пайравони имрўзии он танҳо аз мўътақидоте монанди ғусли таъмиди издивоч бо як зан на бештар, ташрифоти зоҳирии чаноза ва аз ин қабил ташкил шудааст ва аксари пайравони он аз назари ҳамин маросим, масеҳи ҳастанд. На мардуми таҳсилкарда ва на мардуми одди, ҳеч як наметавонанд мантиқу мўътақидоти усули онро дарк кунанд, то чи расад онро қабул кунанд ва нисбат ба онҳо мўъмин шаванд. Фикри ислоҳи ақоид, ки тавассути калисо пешниҳод шуда, ҳанўз натавониста аст муфид воқеъ шавад ва аз маҳкумият ва нобудии усули феълии он чилавгири кунад.

Ёд дорам, ҳатто ҳангоме, кўдак будам, наметавонистам бо худ қабулонам, ки фарде ҳамнавъи худро худову холиқи худ бидонам. Эҳсос мекардам, ки эътиқоди мо ба худо будани ҳазрати Исои Масеҳ на танҳо дуруст нест, балки боиси таназзули мақоми рубубият хоҳад шуд.

      Ҳамвори ин матлаб саҳеҳ аст, ки байни табиат ва мовароуттабиъа як тартибот ва наздики вучуд дорад, вале на ба мафҳуме, ки масеҳиён мегўянд, вақте дар пазируфтани мактабе мачбур шавем ба худ биқабулонем, ки инсон ва шахсияте аз ин чаҳон аз чавонони ин олами хорич ва мо фавқи табиат ва ҳатто худо бошад, этимоди мо нисбат ба чунин мароме аз байн хоҳад рафт ва боис хоҳад шуд, ки дар баъзе ҳақоиқи он низ тардид кунем. Мазҳаб бояд бузургтарин манбаъи ахлоқи бошад ва башарро нерў бахшад ва сипаре дар баробари заъфу нотавонии ў ба шумор ояд. Эътиқод ба ақоиди ғайри мантиқист саранчом инсонро ба заъфи ахлоқ хоҳад кашонид, маънои воқеъии тамаддун аз байн хоҳад рафт ва башару зиндагии ў ба беҳадафи хоҳад анчомид.

Масеҳиён худро комилан моил меёбанд, ки равиши суст ва ғайриамалии худро қабул ва аз он чи саҳеҳу дуруст ва амали аст, дури кунанд ва зери бори он нараванд.

На танҳо масеҳиён ҳатто баъзе мусулмонони шарқи, ки таҳти таъсири фарҳанги урупои қарор гирифтаанд, ҳамвора саъй мекунанд, ки дар зиндагии худ рафтори масеҳиёнро тақлид кунанд, арзишҳои моддии ононро бипазиранд, идеяҳои маънавию метафизикии ононро қабул намоянд.

Ағлаби ин мусулмонони чавон ва тоза ба даврон расида ба чои ин ки ақоиди худро ислоҳ кунанд, аз дарёи мўътақидоти худ баҳра бигиранд, ба тадрич пойдории ахлоқ ва руҳияти шарқии худро аз даст медиҳанд.

Боре дар Урупо ба баъзе аз мусулмонони шарқи бармехўрем, ки ҳатто дар муҳите чун Урупо ва дар миёни дўстони азизи худ рафтор ва хусусияти ахлоқи меҳан ва зодгоҳи худро ҳифз кардаанд. Ба василаи ин афрод аст, ки мо ҳақиқати масеҳиятро дарк мекунем ва низ мефаҳмем, ки давраи ин дин қабл аз давраи ислом будааст. Дар асари тамос ба ин афрод аст, ки бисёре аз урупоиён пазируфтаанд, ки дар як дину мазҳаб, як силсила усул ва мўътақидоти ахлоқи ҳақиқи лозим аст, на усуле, ки чуз исму расму зоҳир чизе аз он барчо набуда ва ҳақиқате надониста бошад.

Дар асари муъоширот ва зиндаги бо ин гуна мусулмонон ва баҳс бо онон ба тадрич ба ислом ошно шудам ва ҳаққонияти онро дарк кардам ва аз ончо таъомили он барои афкори солим ва роҳҳои содда ва беолоиш чаззобу рабоянда аст. Натавонистам дар муқобили он муқовимат кунам. Ақоиди масеҳият ва худо будани Масеҳ парвардигори бузургро дар назари ман ончунон таназзул дод, ки то сарҳади инкори ў пеш рафта будам, вале ислом ва таомили олияи он худоро вучуди ҳақиқи ва қобили эътимод чилвагар сохт.

Ман самимона орзумандам, ки кўшиши бештар мабзул гардад то ислом дар ғарб густариш ёбад. Мардуми Урупо амалан дар бораи ислом иттилоъ надоранд ва маълумоти онон аз нукоти чузъи монанди тааддуди завачот тачовуз намекунанд.

Ба хусус занон, ки ба иллати бехабари бо шунидани номи ислом нороҳат мешаванд. Онон қабул накардаанд, ки тааддуди (бисёри) завачоти, ки дар ислом ичоза дода шуда, шароите мушкил ва истисно дорад ва дорои қонунҳо ва муқарароти сахт ва ҳисобшудае аст.

Интиқодкунандагони урупои, ки ба ин қонунҳои исломи хурда мегиранд, ҳаргиз диққат намекунанд, то лозимии ин қонунҳоро дар зиндагии башар дарк кунанд. Ман мехоҳам бидонам, ки аз назари як зани таҳсилкарда кадом як қонун беҳтар ва саҳеҳтар аст.

Марде, ки беш аз як зан дорад, вале аз тариқи саҳеҳ ва қонуни ё марде, ки дар зоҳир як зан дошта бошад ва дар пинҳони бо дигарон робита барқарор кунад ? Агар урупоиён метавонистанд исломро дарк кунанд ва ҳуррияту озодии ўро бипазиранд, медиданд, ки чи гуна зиндагии онон беҳбуд меёфт. Омори хонаводаҳои нобасомон ва издивочҳои нофарчом поин меомад ва аз теъдоди талоқҳо коста мешуд.

Аз китоби ” Чаро мусулмон шудам ” гирифта шудааст

Соддагии ислом ва азамати Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам

Ба қалами устоди амрикои, мудири мачаллаи

” Шахсияти родиёи ” Доналд Ригёл

      Авомил аз чиҳати зиёде маро ба сўи ислом чазб кард, ки баъзе аз онҳо чунон ошкор аст, ки наметавон дар онҳо шак ва тардид кард ва баъзе дигарро боисти дар ботину аъмоқи рўҳи одами чустучў намуд.

      Ҳангоме, ки дар бораи ислом ба Қуръон ва сураи Муҳаммад бинни Абдуллоҳ мурочиа кардем, чиҳате афкорамро ба худ чалб кард. Соддагии ислом ва суҳулати (осони) он. Ақидаи ислом напечидаги дорад ва на мубҳам аст, балки як имони соддае аст, ки аз роҳи ақл ва диққат дар низоми офариниш, барои инсон ҳосил мешавад ва риояти ҳамин ду чиз қатъан одамиро ба офаридагори доно ва тавоно мўъмин месозад.

      Ҳангоме, ки Худоро шинохти ва ба вучудаш имон оварди, ислом ба ту таълим медиҳад, ки ” Худо аз раги гардан ба инсон наздиктар аст “ (сураи “Қоф” ояи 16) ва низ дар мақоми муаррифии хеш чунин мегўяд : ” Ҳаргоҳ бандагонам аз ту дар бораам суол кунанд, бигў, ман ба онҳо наздикам ва дуъои дуъокунандагонро мустачоб мекунам.” (сураи “Бақара” ояи 186). Бинобар ин дар оини ислом миёни Худо ва бандагонаш на воситае лозим аст ва на барои пазириши тавба ва анчоми ибодат вучуди коҳин ва ё маркази муайяне зарурат дорад, ” Машриқу мағриб моли Худо аст, ҳар сў рў кунед, Худо дар ҳамон сў аст.” (сураи “Бақара” ояи 115).

      Рафторе, ки ислом ба мухолифини худ, чи дар ҳоли сулҳ ва чи дар ҳоли чанг, чи бо яҳуд ва чи бо насори карда ва нарми ва бузургворие, ки дар ҳаққи онон намуда аст, ончунон шигифтовар ва қобили таҳсин аст, ки беихтиёр маро мачзуби (шефта) худ сохта аст.

      Дар тамоми аҳкоми ислом ва дар ҳамаи дастурҳои он, чанбаҳои инсонии он ошкор аст. Ҳамаи мардум бо тамоми ихтилофоте, ки дар баҳраманди аз мазоҳири зиндаги доранд, дар пешгоҳи Худо баробаранд. Ҳеч кас ба хотири сарват ё нажод ё ранг ба дигаре бартари надорад, танҳо бартари ва фазилат дар сояи шоистаги ва парҳезгори аст. Афроди сарватманд бояд ҳуқуқу вочибаи моли худро ба фуқаро ва бенавоён бипардозанд.

      Ислом на танҳо пайравони худро аз ҳамгоми бо корвони тамаддун ва пешрафт бознамедорад, балки ба онон фармон медиҳад аз роҳҳои ақли бо корвони тараққи ва фарҳанг ҳамоҳанг гарданд.

      Ислом баҳраманди ва мазоҳири зиндагиро ҳаром намедонад. “Ончи ки марбут ба охират аст, бигир, вале баҳраатро аз мазоҳири зиндагии ин чаҳон фаромўш макун” (сураи “Қасас” ояи 77).

      “Бигў, эй Паёмбар, чи касе зинатҳои Худоро, ки барои бандагонаш офарида ҳаром карда аст ва аз рўзиҳои покиза ва ҳалол манъ кардааст” (сураи “Аъроф” ояи 32)

      Бисёре аз соддагиҳо ва хубиҳои ислом, чи дар қисмати ақоид ва ибодат ва чи қисмати муомилот ва ғайра, ки феълан бароям мақдур (имконпазир) нест ҳамаи онҳоро бишмурам, боис гардид, ки ман ба ислом мўътақид гардам.

      Ончи ки сазовор аст, гуфторамро ба он хатм кунам, ҳамон таваччўҳ ба азамати Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам аст. Ҳар касе, ки сират ва таърихи ўро чи дар мақоми даъват ва чи аз лиҳози шахсияти рўҳи ва чи дар ҳоли чиҳод ва майдони чанг мутолиъа кунад, ногузир эътироф хоҳад кард, ки Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам хотами пайғамбарон ва дини ў беҳтарини адён аст.

      Ва ба унвони табрик, номамро ба номи гироми мубораки он ҳазрат ” Муҳаммад ибни Абдуллоҳ ” табдил намуда, аз Худо тавфиқи бештар масъалат менамоям.

Аз китоби “Чаро мусулмон шудам”

Вопас додани амонат